آینده‌پژوهی و تاثیر درس‌پژوهی مبتنی بر تفکر محاسباتی بر عملکرد معلمان ریاضی
کد مقاله : 1110-IRANFHSCONF
نویسندگان
پریسا درویشی1، ثریا کریمی *2، نرگس حاج ابوطالبی3
1دانشگاه آزاد اسلامی واحد الکترونیکی
2استادیار، گروه ریاضی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران
3استادیار، گروه ریاضی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران
چکیده مقاله
در شرایطی که نظام آموزشی ایران با ضرورت آمادگی برای دگرگونی‌های ناشی از گسترش هوش مصنوعی و اقتصاد داده‌محور روبه‌روست، بازاندیشی در الگوهای توسعه حرفه‌ای معلمان ریاضی یک ضرورت آینده‌پژوهانه محسوب می‌شود. این پژوهش با تکیه بر داده‌های یک مطالعه نیمه‌تجربی، می‌کوشد نشان دهد که درس‌پژوهی مبتنی بر تفکر محاسباتی چگونه می‌تواند به عنوان الگویی راهبردی برای ارتقای عملکرد معلمان و آماده‌سازی آنان برای مواجهه با چالش‌های آموزشی آینده به کار گرفته شود. طرح پژوهش شامل پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل است که در آن عملکرد تدریس معلمان از طریق پرسشنامه استاندارد و چک‌لیست‌های مشاهده کلاس سنجیده و داده‌ها با آزمون‌های آماری مناسب تحلیل شده است. نتایج حاکی از آن است که مشارکت در چرخه‌های درس‌پژوهی، هنگامی که با مؤلفه‌های تفکر محاسباتی مانند تجزیه مسئله، شناسایی الگو و طراحی راهبردهای الگوریتمی تلفیق می‌شود، به بهبود معنادار در ابعادی همچون طراحی آموزشی، خلاقیت در ارائه محتوا و انعطاف‌پذیری در مدیریت موقعیت‌های کلاس درس منجر می‌گردد. در خوانش آینده‌پژوهانه، این الگو صرفاً یک مداخله محدود در سطح کلاس نیست، بلکه سناریویی برای تحول تدریجی نقش معلم از مجری برنامه درسی به کنشگر آینده‌ساز و طراح محیط‌های یادگیری در افق ایران به شمار می‌آید. بر این اساس، مقاله پیشنهاد می‌شود سیاست‌گذاران آموزشی، درس‌پژوهی مبتنی بر تفکر محاسباتی را به‌ عنوان محور برنامه‌های آموزش ضمن خدمت و باز طراحی دوره‌های تربیت معلم مورد توجه قرار دهند تا ظرفیت نظام آموزشی برای پاسخ‌گویی به نیازهای آینده کشور تقویت شود.
کلیدواژه ها
درس‌پژوهی، تفکر محاسباتی، آینده‌پژوهی آموزشی، توسعه حرفه‌ای معلمان، آموزش ریاضی
وضعیت: پذیرفته شده