ورزشکار سایبورگ در عصر فراهوش مصنوعی: آینده‌پژوهی هویت انسانی از بدن زیستی به سوژه الگوریتمی
کد مقاله : 1134-IRANFHSCONF
نویسندگان
مبینا رضالو *1، علی محمدی2، شکیبا محمدی3
1دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت ورزشی دانشگاه شهید رجایی ، تهرن ، ایران
2گروه آموزش تربیت بدنی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
3کارشناسی ارشد
چکیده مقاله
همگرایی فناوری‌های نوین از جمله فراهوش مصنوعی AGI و رابط‌های عصبی-دیجیتال، مرزهای سنتی میان بدن زیستی و سامانه‌های فنی را در هم آمیخته و چشم‌انداز «بدن ارتقایافته» را پدید آورده است. ورزش به‌عنوان عرصه‌ای که بدن، عملکرد و هویت تجسم‌یافته در آن محوری‌اند، به یکی از نخستین حوزه‌های بروز این تحولات بدل شده است. پژوهش با رویکرد آینده‌پژوهی انتقادی و تحلیل فلسفی-مفهومی، دگردیسی هویت انسانی را در قالب ورزشکاران سایبورگ بررسی می‌کند؛ ورزشکارانی که از طریق ادغام پایدار فناوری‌های هوشمند نظیر پروتزهای با بازخورد عصبی، ظرفیت‌های ادراکی و اجرایی خود را توسعه می‌دهند. مسئله محوری آن است که با گذار تدریجی بدن از «دارایی زیستی» به «بستر پردازش داده و کنش الگوریتمی»، چه پیامدهایی متوجه عاملیت انسانی خواهد شد؟ یافته‌ها نشان می‌دهد گذار از الگوی «بدن-ابزار» به «بدن-واسط» و نهایتاً «بدن-داده»، پارادایم عملکرد ورزشی را از اتکای صرف بر توان فیزیولوژیک به سوی بهینه‌سازی داده‌محور و ارتقای الگوریتمی سوق می‌دهد. این شتاب فناورانه، ضمن افزایش ظرفیت‌های عملکردی، تجربه زیسته بدنی و مرزهای هویت را به چالش می‌کشد. پژوهش با ارائه چارچوبی مفهومی برای فهم ورزشکار به‌مثابه «سوژه الگوریتمی»، افق تحلیلی تازه‌ای در مطالعات ورزش و فناوری می‌گشاید. مقاله با ترسیم سناریوهایی برای افق ۲۰۵۰ استدلال می‌کند که بدون چارچوب‌های هنجاری و حقوقی ، نابرابری‌های دسترسی فناورانه تشدید شده و اشکال نوین سلطه تکنوکراتیک پدیدار خواهد شد. بر ضرورت بازاندیشی در قراردادهای اجتماعی-حقوقی ورزش و تدوین سازوکارهای تنظیم‌گر تأکید می‌شود تا ضمن پذیرش نوآوری فناورانه، صیانت از عاملیت و شأن انسانی به‌عنوان اصل راهنمای حکمرانی ورزشی در عصر پساانسان‌گرایی تضمین گردد.
کلیدواژه ها
سایبورگ، فراهوش مصنوعی، الگوریتمی، آینده‌پژوهی انتقادی.
وضعیت: پذیرفته شده