| نقش آیندهپژوهی در ارتقای تابآوری روانشناختی جامعه در مواجهه با بحرانهای نوظهور |
| کد مقاله : 1138-IRANFHSCONF |
| نویسندگان |
|
نازنین حقیقت بیان * دکتری روانشناسی بالینی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رودهن. (استادیار و هیئت علمی دانشگاه غیر انتفاعی طلوع مهر). |
| چکیده مقاله |
| تحولات شتابان اجتماعی، فناورانه، اقتصادی و زیستمحیطی در جهان معاصر موجب شده است که بحرانهای نوظهور به وضعیتی مزمن، پیچیده و چندلایه تبدیل شوند؛ وضعیتی که پیامدهای آن صرفاً به حوزههای مادی محدود نیست و ابعاد عمیق روانشناختی و اجتماعی را نیز دربر میگیرد. افزایش اضطراب آینده، احساس نااطمینانی، فرسودگی روانی و تضعیف امید اجتماعی از جمله چالشهای اساسی جوامع در مواجهه با این بحرانهاست. در چنین شرایطی، تقویت تابآوری روانشناختی جامعه به عنوان ظرفیتی کلیدی برای سازگاری فعال و بازسازی معنا اهمیت ویژهای مییابد. یکی از رویکردهای نوین و کمتر بررسیشده در این زمینه، آیندهپژوهی است که با تمرکز بر تحلیل روندها، عدمقطعیتها و طراحی سناریوهای بدیل، میتواند نقش مؤثری در کاهش غافلگیری و افزایش آمادگی روانی جامعه ایفا کند. هدف این پژوهش مروری، تبیین نقش آیندهپژوهی در ارتقای تابآوری روانشناختی جامعه در مواجهه با بحرانهای نوظهور و ارائه چارچوبی تحلیلی برای فهم این پیوند است. روش پژوهش، مروری تحلیلی و نظاممند بر ادبیات داخلی و بینالمللی مرتبط با آیندهپژوهی، تابآوری روانشناختی و مدیریت بحرانهای نوظهور است که با رویکردی تلفیقی مورد تحلیل قرار گرفتهاند. یافتهها نشان میدهد که آیندهپژوهی از طریق سه سازوکار اصلی شناختی، هیجانی و اجتماعی-نهادی بر تابآوری روانشناختی اثر میگذارد؛ بهگونهای که با کاهش عدمقطعیت ادراکشده، افزایش احساس کنترل و عاملیت، تقویت امید و معنا و ارتقای اعتماد و سرمایه اجتماعی، ظرفیت سازگاری جامعه را افزایش میدهد. نتایج این مطالعه نشان میدهد که آیندهپژوهی نهتنها ابزاری برای برنامهریزی راهبردی، بلکه مداخلهای پیشفعال در حوزه سلامت روان جمعی است |
| کلیدواژه ها |
| آیندهپژوهی، تابآوری روانشناختی، بحرانهای نوظهور، سلامت روان جمعی، اضطراب آینده |
| وضعیت: پذیرفته شده مشروط |