| تحلیلی انتقادی برنظریه کمالطلبی آدلر براساس آموزههای نهج البلاغه ودلالتهای تربیتی آن برای نسلهای آینده |
| کد مقاله : 1145-IRANFHSCONF |
| نویسندگان |
|
فاطمه بهادر *1، سیف اله فضل الهی قمشی2 1دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه قم 2دانشیارگروه علوم تربیتی دانشگاه طلوع مهر |
| چکیده مقاله |
| پژوهش حاضر با هدف واکاوی انتقادی نظریه کمالطلبی آلفرد آدلر بر پایه آموزههای نهجالبلاغه و استخراج دلالتهای تربیتی آن برای نسل نو انجام شده است. این مطالعه با رویکرد تحلیلی-انتقادی، مؤلفههای محوری نظریه آدلر (برتریجویی، غایتمندی و جبران حقارت) را با مفاهیم بنیادین نهجالبلاغه همچون خلافت الهی و سیر الی الله مقایسه کرده است. یافتهها نشان میدهد که هر دو دیدگاه انسان را موجودی هدفمند میدانند، اما در مبانی انسانشناختی و غایت کمال تفاوت بنیادین دارند. در نظریه آدلر، کمالطلبی در خدمت کاهش تنش حقارت و کسب برتری فردی است، در حالی که در نهجالبلاغه، این مفهوم در بستر تقرب الهی معنا مییابد. بر اساس یافتهها، مهمترین دلالتهای تربیتی عبارتند از: ۱) تربیت معناگرا با محوریت هدف غایی قرب الهی به جای اهداف صرفاً فردی؛ ۲) تبدیل احساس حقارت به تواضع معرفتی ناشی از خودشناسی عمیق؛ ۳) پیوند کمالطلبی فردی با مسئولیتپذیری اجتماعی. نتیجهگیری پژوهش حاکی از آن است که نهجالبلاغه میتواند نظریه آدلر را از سطح یک مدل انگیزشیِ فردمحور، به چارچوبی جامع برای هدایت معنوی و اخلاقی نسل آینده ارتقا دهد و الگویی نظری فراهم آورد که ضمن پوشش دادن ابعاد شناختی، عاطفی و رفتاری متربی، بتواند به نیازهای مادی و معنوی، فردی و اجتماعی، و دنیوی و اخروی نسل آینده بهطور هماهنگ پاسخ گوید. |
| کلیدواژه ها |
| کمالطلبی آدلر، نهجالبلاغه، تربیت نسل آینده، نقد تطبیقی |
| وضعیت: پذیرفته شده مشروط |
