تحلیل حقوقی نسبت قاعده احسان با مسئولیت مدنی
کد مقاله : 1154-IRANFHSCONF
نویسندگان
سمانه سادت قاسمی *1، امین حسنوند2
1دانشگاه لرستان
2عضو هیات علمی گروه حقوق دانشگاه لرستان
چکیده مقاله
قاعده احسان یکی از اصول مهم در مسئولیت مدنی است که بر اساس آن، فردی که از روی قصد خیر و احسان عملی را برای دیگری انجام می‌دهد، حتی در صورت وارد آمدن ضرر، مسئول شناخته نمی‌شود. هدف این نوشتار، بررسی و تحلیل ماهیت اصولی قاعده احسان و جایگاه آن در نظام ادله ضمان است. روش تحقیق تحلیلی و استدلالی بوده و بر منابع فقهی و حقوقی مبتنی است. نتایج نشان می‌دهد تحقق قاعده احسان نیازمند سه شرط اصلی است: تبرعی بودن عمل، حسن نیت فاعل و تناسب و معقولیت اقدام نسبت به عرف. عالوه بر این، تفسیر قاعده احسان بر اساس حکومت ادله ضمان درستتر از تفسیر به عنوان مخصص است، زیرا در این نگاه، فعل محسن از ابتدا خارج از قلمرو مسئولیت مدنی محسوب میشود و قاعده احسان بر ادله ضمان حکومت دارد. این مطالعه چارچوبی برای درک اصولی قاعده احسان ارائه کرده و محدوده مسئولیت فاعلان خیرخواه را روشن می‌سازد.
کلیدواژه ها
قواعد فقه، قاعده احسان، مسئولیت مدنی، ادله ضمان
وضعیت: پذیرفته شده