تعارضِ حقِّ عبورِ آزاد و اقداماتِ متقابلِ اقتصادی در تنگه‌هایِ استراتژیک
کد مقاله : 1206-IRANFHSCONF
نویسندگان
علیرضا انصاری مهیاری1، کیمیا خلیلی سامانی *2، بهناز جهانبازی گوجانی3، فروغ قاسمیان هفشجانی3
1امیرحمزه-خیابان اول-بلوار سروستان هادی-پلاک 4-مجتمع عارف- واحد 5
2دانشجوی دکتری حقوق بین الملل، واحد نجف آباد، دانشگاه ازاد اسلامی، نجف آباد، ایران
3خیابان رباط اول کوچه مطهر
چکیده مقاله
تنگه‌های بین‌المللی به عنوان شریان‌های حیاتی تجارت جهانی، همواره محلِّ تلاقیِ منافعِ دولت‌های ساحلی و جامعه ی بین‌المللی بوده‌اند. کنوانسیون حقوق دریاها با تأسیسِ رژیمِ «عبورِ ترانزیتی» در بخش سوم، توازنی ظریف میان حاکمیتِ دولت‌هایِ مجاور و حقِّ عبورِ آزادِ کشتی‌ها برقرار کرده است. با این حال، تشدیدِ تحریم‌هایِ اقتصادیِ یک‌جانبه و اقداماتِ متقابلِ دولت‌هایِ ساحلی در سال‌های اخیر، این توازن را به شدت به چالش کشیده است. مقاله ی حاضر با روش توصیفی‑تحلیلی و با بهره‌گیری از منابع کتابخانه‌ای و اسنادِ بین‌المللی، به بررسیِ تعارضِ میانِ حقِّ عبورِ ترانزیتی و اقداماتِ متقابلِ اقتصادی در تنگه‌هایِ استراتژیک، با تأکید بر تحولاتِ اخیرِ تنگه ی هرمز، می‌پردازد. یافته‌ها نشان می‌دهد که اعمالِ عوارضِ عبور، اخذِ مجوز و بازرسی‌هایِ تعلیقی توسطِ ایران در تنگه ی هرمز، نه تنها با موادِ ۲۶ و ۴۴ کنوانسیون در تعارض است، بلکه پاسخِ قدرت‌هایِ غربی در قالبِ تحریم‌هایِ دریایی و تهدید به اقدامِ نظامی، خود چالش‌هایی برایِ اصلِ آزادیِ دریانوردی ایجاد کرده است. این مقاله نتیجه می‌گیرد که خلاِ هنجاریِ موجود در حوزه ی عملیاتِ سایبری و اقداماتِ متقابلِ اقتصادی در تنگه‌ها، ضرورتِ تدوینِ قواعدِ عرفیِ جدید یا تفسیرِ پویا از کنوانسیونِ موجود را اجتناب‌ناپذیر ساخته است.
کلیدواژه ها
تنگه ی بین‌المللی، عبورِ ترانزیتی، اقدامِ متقابلِ اقتصادی، تحریم، تنگه ی هرمز، آزادیِ دریانوردی.
وضعیت: پذیرفته شده