آینده‌پژوهی در تربیت هنری: مطالعة تطبیقی نظام‌های تربیت هنری منتخب جهان و دلالت‌هایی برای توسعة آموزش هنر در ایران
کد مقاله : 1211-IRANFHSCONF
نویسندگان
میمنت عابدینی بلترک *
دانشیار مطالعات برنامه‌درسی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران
چکیده مقاله
تحولات شتابان فناوری، گسترش اقتصاد خلاق و تغییر نیازهای آموزشی، ضرورت بازاندیشی در جایگاه تربیت هنری و طراحی برنامه‌های درسی آینده‌نگر را بیش از پیش آشکار ساخته است. پژوهش حاضر با هدف مطالعه تطبیقی نظام‌های تربیت هنری کشورهای آمریکا، انگلستان، آلمان و استرالیا و استخراج دلالت‌هایی برای توسعه آموزش هنر در ایران انجام شد. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، کیفی با رویکرد مطالعه تطبیقی و تحلیل اسنادی است. داده‌ها از طریق بررسی اسناد، سیاست‌ها، برنامه‌های درسی، گزارش‌های رسمی و منابع علمی معتبر مرتبط با نظام‌های تربیت هنری کشورهای منتخب گردآوری و با استفاده از تحلیل محتوای کیفی مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت. یافته‌ها نشان داد که علی‌رغم تفاوت‌های ساختاری، نظام‌های مورد مطالعه در مؤلفه‌هایی همچون پرورش خلاقیت، توسعه سواد بصری و رسانه‌ای، یادگیری تجربه‌محور، تقویت تفکر انتقادی، تلفیق هنر با فناوری‌های نوین، مشارکت نهادهای فرهنگی و توجه به هویت فرهنگی اشتراک دارند. همچنین هر کشور دارای ویژگی شاخصی است؛ به‌گونه‌ای که آمریکا بر حرفه‌ای‌سازی آموزش هنر و تعامل با نهادهای فرهنگی، انگلستان بر خلاقیت، سواد بصری و یادگیری تأملی، آلمان؛ بر سواد رسانه‌ای، زبان تصویر و تفکر انتقادی و استرالیا؛ بر چندفرهنگی، فناوری‌های نوین و پرورش ارزش‌های انسانی تأکید دارد. بر پایه رویکرد آینده‌پژوهی، نتایج پژوهش بیانگر آن است که توسعه آموزش هنر در ایران مستلزم بازنگری در برنامه درسی، توانمندسازی معلمان، تلفیق هنر با فناوری‌های دیجیتال و هوش مصنوعی، توسعه سواد بصری و رسانه‌ای، تقویت ارتباط مدارس با نهادهای فرهنگی و توجه هم‌زمان به هویت فرهنگی و شایستگی‌های قرن بیست‌ویکم است.
کلیدواژه ها
تربیت هنری، مطالعه تطبیقی، آموزش هنر، برنامه درسی
وضعیت: پذیرفته شده