| آینده آموزش دینی در مدارس چندفرهنگی و چالشهای حفظ هویت دینی در محیط های جهانی شده |
| کد مقاله : 1305-IRANFHSCONF |
| نویسندگان |
|
پریسا اسمخانی * روانشناسی تربیتی،دانشکده ی علوم انسانی،دانشگاه طلوع مهر،قم،ایران |
| چکیده مقاله |
| درعصرحاضر، جهانیشدن و گسترش جوامع چندفرهنگی، نظامهای آموزشی را با چالشهای جدیدی در زمینه حفظ و بازتولید هویت دینی نسل جدید مواجه ساخته است. در شرایطی که دانشآموزان بهطور همزمان تحت تأثیر خانواده، مدرسه، شبکههای اجتماعی و جریانهای فرهنگی جهانی قرار دارند، الگوهای سنتی آموزش دینی که عمدتاً بر انتقال یکسویه مفاهیم و حفظ محتوا استوار هستند، با محدودیتهای جدی روبهرو شدهاند. پژوهش حاضر با هدف تحلیل آینده آموزش دینی در مدارس چندفرهنگی و بررسی راهکارهای حفظ هویت دینی در محیطهای جهانیشده انجام شده است. این پژوهش از نوع مروری ـ تحلیلی است و با بررسی و تحلیل مطالعات علمی منتشرشده در بازه زمانی ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۶، ابعاد مختلف مسئله شامل جهانیشدن، چندفرهنگیشدن، تحول برنامه درسی، نقش معلم، فناوریهای نوین و هوش مصنوعی در آموزش دینی را مورد بررسی قرار داده است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که حفظ هویت دینی در عصر جهانیشدن نه از طریق رویکردهای محدودکننده، بلکه از مسیر توانمندسازی دانشآموزان برای فهم، تحلیل و تعامل آگاهانه با تنوع فرهنگی امکانپذیر است. بر اساس تحلیل مطالعات، آموزش دینی آینده نیازمند حرکت از الگوی انتقالی به سمت الگویی هویتساز، گفتوگومحور، چندفرهنگی و مبتنی بر تفکر انتقادی است. نتایج این پژوهش نشان داد که بازطراحی برنامه درسی، ارتقای شایستگیهای چندفرهنگی و دیجیتال معلمان، توسعه سوادرسانهای دینی و استفاده مسئولانه از فناوریهای هوشمند، از مؤلفههای اساسی آموزش دینی آینده محسوب میشوند. مدل پیشنهادی پژوهش بیان میکند که آموزش دینی پایدار در جهان چندفرهنگی باید میان سه عنصر اساسی «حفظ هویت دینی»، «پذیرش تنوع فرهنگی» و «بهرهگیری مسئولانه از فناوری» تعادل ایجادکند. |
| کلیدواژه ها |
| آموزش دینی، هویت دینی، جهانیشدن، مدارس چندفرهنگی، آیندهپژوهی آموزشی |
| وضعیت: پذیرفته شده |
